Terugblik bijeenkomst Erfgoed en het ravijnjaar

Koppel erfgoed aan toerisme, wijkaanpak of woningbouwopgaven, ga in gesprek met bestuurders en zorg voor ambassadeurs voor het erfgoed. Dat zijn enkele tips die zijn opgehaald tijdens de bijeenkomst Erfgoed en het ravijnjaar dat op 16 juni plaats heeft gevonden in het Pakhuis Noorderhaven in Zutphen. Meer weten? Lees hieronder de terugblik! 

De middag begon met een verhelderende toelichting van David Rietveld van de VNG over het ontstaan van het ravijnjaar. David heeft uitgelegd dat de oorzaak van het ravijnjaar is te vinden in het coalitieakkoord van Rutte IV (2021), waarin het gemeentefonds wordt gekort én de jaarlijkse indexatie wordt afgeschaft. Daarnaast speelt de financiële problematiek rondom de jeugdzorg een belangrijk onderdeel in het ontstaan van het ravijnjaar. Deze verschillende factoren bij elkaar zorgen er voor dat het ravijnjaar nu op ons staat te wachten.

Benieuwd naar het hele verhaal van David? Download hier de presentatie! 

Nadat de context duidelijk geschetst was namen Joyce Ras (Winterswijk), Fenna van Hout (VNG) en Jorien Kranendijk (RCE) plaats in het panelgesprek om te spreken over wat de verschillende partijen al doen in het kader van het ravijnjaar. Zo draait momenteel het programma Erfgoed en Overheid bij de RCE, waarin onder andere gekeken wordt naar de huidige stand van zaken op het gebied van erfgoed bij gemeenten. Is er genoeg fte beschikbaar? Hoe worden de wettelijke taken uitgevoerd? En van welke ondersteuningsstructuren wordt gebruik gemaakt? Een vervolgstap is om maatregelen te treffen op zowel korte als lange termijn om het erfgoedveld te ondersteunen. De VNG is bezig met een lobby om de impact van het ravijnjaar te beperken. Ook binnen een gemeente is het mogelijk om stappen te zetten. Zo gaf Joyce Ras onder andere aan dat het belangrijk is om op zoek te gaan naar koppelkansen met andere beleidsvelden. Zorg daarbij ook voor ambassadeurs van het erfgoed. Samen sta je veel sterker!

Na een korte pauze was het tijd voor een interactiever programmaonderdeel. Bij verschillende statafels werd in kleine groepjes werd met elkaar gesproken over het ravijnjaar. Centraal stonden 4 thema’s. Hieronder wordt per thema kort de hoofdlijnen van de gesprekken weergegeven. 

• Koppelkansen
  Zoek samenwerkingen op! Een koppeling met toerisme/vrijetijdseconomie is al snel gemaakt. Ook zijn er haakjes mogelijk vanuit de Omgevingswet. Kun je daar een optie vinden voor meer geld voor erfgoed? Ook is er een goede koppeling te maken met het sociaal domein. Bijvoorbeeld bij de herinrichting/structurering van gebieden en wijkaanpakken. Denken vanuit koppelkansen vraagt ook om een andere manier van werken. Kijk vooral naar welke projecten er al zijn en probeer daar vanuit erfgoed bij aan te haken. Kies ook voor storytelling en maak erfgoed aantrekkelijk.
• Wettelijke taken van gemeenten
  Het gaat met betrekking tot wettelijke taken vaak om goede communicatie. Als iets in een verordening staat dan is het een wettelijke taak. Soms is het goed om stelling in te nemen en je al ambtenaar steviger in te zetten voor erfgoed. Daarnaast is het handig om ambassadeurs voor erfgoed in te schakelen bij ambtenaren uit andere beleidsvelden. Door inzicht te geven in het erfgoed van een gemeente wordt het belang ook duidelijker. Geef bijvoorbeeld aan dat het ook draait om identiteit en de beleving van de bewoners.
• Bestuurlijk draagvlak vergroten
  Het belangrijkste is om helder te zijn over budgetten en waar die toe dienen. Een gemeente moet effectief communiceren richting iedereen. Het is goed om erfgoed actief te agenderen en een gemeentebestuur ook mee te nemen in het onderwerp. Bijvoorbeeld door de raad in gesprek te laten gaan met de erfgoedverenigingen, op pad te nemen of sprekende voorbeelden te noemen. Ook is er  gesproken over het oppakken van vraagstukken in een regionaal verband (of zelfs met Duitse grensgemeente). Van belang is om de plaatselijke identiteit te koesteren. Waar mogelijk kan een koppeling met de omgevingsvisie gemaakt worden. Dan ontstaat er een robuuste formatie. 
• Ondersteuning vanuit Provincie Gelderland 
  Er is gesproken over de regelingen van de Provincie Gelderland omtrent toekomstbestendig erfgoed en molen en stoomgemalen. Duidelijk werd dat er bij de gemeenteambtenaren veel lof is voor de instandhoudingssubsidie. Het gaat daarbij niet alleen om het geven van geld, maar de subsidie draagt ook bij aan het bevorderen van het contact tussen de ambtenaar en eigenaar. 

Tijdens de afsluitende borrel is er volop genetwerkt, zijn ervaringen gedeeld en contacten gelegd.

Wij kijken positief terug op deze bijeenkomst! Heb jij nou ook een onderwerp waar je meer over wilt weten? Geef het aan ons door! 

Kunsten ’92 heeft in aanloop naar de nieuwe verkiezingen een erfgoedpamflet opgesteld waarin suggesties worden gegeven om erfgoed goed in het verkiezingsprogramma mee te nemen.