Genomineerden Gelderse prijs ruimtelijke kwaliteit 2024

In november 2024 wordt voor de tiende keer de Gelderse prijs voor ruimtelijke kwaliteit uitgereikt, een bijzondere mijlpaal waar we als Gelders Genootschap trots aan bijdragen. Dit jaar staat de prijs in het teken van het thema 'thuis voelen'. Samen met de provincie Gelderland zetten we ons in om aandacht te blijven vragen voor ruimtelijke kwaliteit en leefbaarheid in onze regio.

In het voorjaar heeft de provincie de Gelderse samenleving uitgenodigd om projecten voor te dragen die kans maken op deze prestigieuze prijs. Deze oproep heeft maar liefst 56 voorstellen opgeleverd, afkomstig van diverse maatschappelijke organisaties, gemeenten, ontwerpbureaus, ontwikkelaars, stichtingen, landgoederen, particuliere initiatiefnemers en kunstenaars. Elk project vertelt op zijn eigen manier iets over het gevoel van 'thuis', variërend van grote gebaren tot subtiele en bescheiden initiatieven.

Bijzonder aan deze editie zijn de twee verschillende invalshoeken die uit de inzendingen naar voren komen: enerzijds het thuis voelen in de context van wonen, anderzijds het thuis voelen binnen sociale en culturele verbanden. Door de rijkdom aan projecten en de diversiteit van het thema is besloten om dit jaar twintig projecten te nomineren, verdeeld over twee lijsten: een lijst gericht op wonen en woonomgeving, en een lijst die zich richt op leefbaarheid en sociale verbinding.

Genomineerden

Met groot genoegen presenteren we de genomineerden voor de Gelderse prijs voor ruimtelijke kwaliteit 2024, gerangschikt op alfabetische volgorde van de naam van de gemeente(n) waarin het project zich bevindt: 

Wonen & woonomgeving 

1. Uuthuuskes (in De Haart, De Heurne, Lintelo en IJzerlo, in gemeente Aalten o.a.) - ingediend door Achterhoekse Wooncoöperatie; plaatsen van betaalbare, kleine en verplaatsbare huurwoningen voor jongeren 
2. Kerkplein Breedeweg (in Breedeweg, gemeente Berg en Dal), ingediend door gemeente Berg en Dal; vergroenen van het kerkplein, herinrichten tot aangename verblijfplek 
3. Het nieuwe landgoed Ede, wonen in een tuinpark (in Ede), ingediend door Strootman Landschapsarchitecten; nieuwe woonwijk met veel groen, voorzieningencluster en 150 woningen 
4. Het Hooge Riet (in Ermelo), ingediend door gemeente Ermelo; behoud Rijksmonument en herbestemming van voormalig sanatorium tot wonen, in parkachtige omgeving 
5. Rivierduinen in Silvolde (in Silvolde, gemeente Oude IJsselstreek), ingediend door Groenvast Arnhem; voormalig fabrieksterrein omgezet naar een woonbuurt met 59 houten woningen in een landschappelijke setting 
6. Woonerf Bijsterenseweg (nabij Putten, in gemeente Putten), ingediend door Bosch Slabbers Landschapsarchitecten; voormalig boerenerf omgezet naar een groen woonerf ingepast in het landschap 
7. Wonen op Middachten (in De Steeg, gemeente Rheden), ingediend door Landgoed Middachten; toevoegen van 8 koopwoningen aan rand van landgoed en dorp
8. Kop van Waal (in Tiel), ingediend door De Groene Weerd; voormalig bedrijventerrein en vuilstort transformeert tot duurzame woonwijk van 117 woningen en park annex klimaatdijk
9. Lingeoever Geldermalsen (in Geldermalsen, gemeente West Betuwe), ingediend door Stedenbouwkundig bureau Wissing; vernieuwing park, jachthaven en heemtuin met boulevard, paviljoen en clubhuis als verbinding tussen Linge en centrum 
10. Mooi Mosterdhof (in Westervoort), ingediend door Veenenbosch landschapsarchitecten; woonwijk uit de jaren zeventig met ‘experimentele woningbouw’ is groener, veiliger en leefbaarder gemaakt

Leefbaarheid & sociale verbinding

1. Silo Art Tour Achterhoek (in regio Achterhoek), ingediend door Achterhoek Toerisme; kunstwerken op agrarische gebouwen en routes vertellen unieke verhalen 
2. Verbouwing van Halfweg naar ‘Anderhalfweg’ (in buurtschap Voor-Beltrum, gemeente Berkelland), ingediend door Stichting Halfweg; renovatie van voormalig café en ingericht voor ontmoeting, maatschappelijke voorziening en kleinschalig wonen 
3. Stadsboerin (in Doetinchem), ingediend door Stichting Stadsboerin Doetinchem; stadslandbouw, groene huiskamer en een tuin vol leven, met ruimte voor ontmoeten en samenwerken 
4. Buurderij De Lage Hof (in Overasselt, gemeente Heumen), ingediend door Stichting Buurderij De Lage Hof; functiecombinatie van zorgwoningen, dagbesteding, agrarisch museum en huiskamercafé, in een groene setting van bloemen- en moestuin 
5. Netelhorsterweg eerste fase (in gemeente Lochem en Berkelland), ingediend door Burgerinitiatief De Slimste Weg; burgerbetrokkenheid bij reconstructie weg N825, inclusief inzet voor identiteit en toepassen van kunst 
6. NYMA-terrein (in Nijmegen), ingediend door kwartiermaker NYMA; nieuw leven voor oude fabrieksterreinen: thuis voor creatieve ondernemers, horeca, sport en evenementen 
7. Haventje Noorderrot (nabij Noordeinde, gemeente Oldebroek), ingediend door Beheervereniging Noorderrot; inrichten van een landschappelijke verblijfplek voor recreatie en ontmoeting met verwijzing naar Zuiderzeeverleden
8. Multifunctioneel ecologisch onderkomen (in Groenlo, gemeente Oost Gelre), ingediend door Scouting Groenlo; nieuwbouw voor de scouting, naadloos geïntegreerd in de historische stadswal 
9. Hart van Heteren (in Heteren, gemeente Overbetuwe); ingediend door dorpsraad Heteren; een nieuw dorpshart met een dorpse en groene uitstraling, inclusief winkelruimtes, huiskamer, maatschappelijke voorzieningen, woningen en evenementen 
10. Gastvrij buitenterrein bij Centrum 4.0 (in Zevenaar), ingediend door Stappers en Mommersteeg, samenwerkende ontwerpers; groene ontmoetingsplek met aandacht voor zorg, welzijn, cultuur, sport en educatie

We hebben een onafhankelijke jury samengesteld, onder leiding van onze oud-voorzitter, Hans Esmeijer. Dit jurypanel zal de winnaars bepalen. De prijsuitreiking vindt plaats op donderdag 21 november 2024, tijdens een manifestatie die wij samen met de provincie organiseren. Elke winnaar ontvangt een prijs van € 10.000,-, beschikbaar gesteld door de provincie Gelderland, om te besteden aan het betreffende project. Naast de juryprijzen wordt er ook een publieksprijs uitgereikt, eveneens ter waarde van € 10.000,-, waarvoor het publiek vanaf midden september 2024 kan stemmen via de provinciale website.

De tiende editie van de Gelderse prijs voor ruimtelijke kwaliteit stopt niet na de uitreiking. In 2025 organiseren we diverse activiteiten die verder ingaan op het thema ‘thuis voelen’. Daarnaast zal in 2025 een jubileumboek verschijnen dat terugblikt op tien edities van de Gelderse prijs voor ruimtelijke kwaliteit.